Zmiany w systemie Osobistych Kont Inwestycyjnych od stycznia 2027

Nowe regulacje dotyczące Osobistych Kont Inwestycyjnych zaczną obowiązywać od stycznia 2027 roku. Według Piotra Kamińskiego z Polskiego Instytutu Ekonomicznego rozwiązanie to ma na celu skłonienie gospodarstw domowych do większego zaangażowania środków na rynku kapitałowym. Założenia ustawy przewidują zwolnienie inwestycji z 19-procentowego podatku Belki do kwoty 100 tys. zł.

Struktura oszczędności Polaków a unijne średnie

Z danych Polskiego Funduszu Rozwoju na koniec pierwszego kwartału 2026 roku wynika, że nieco ponad 37 proc. aktywów finansowych polskich gospodarstw domowych stanowiły gotówka oraz depozyty bieżące w bankach. Kolejne 10 proc. przypadało na inne depozyty, w tym lokaty bankowe. Jednocześnie bezpośrednio posiadane akcje notowane stanowiły 2,9 proc., a jednostki uczestnictwa w funduszach inwestycyjnych 6,2 proc. Wartości te znacząco odbiegają od średnich w Unii Europejskiej, gdzie wynoszą odpowiednio 8,2 proc. oraz 16,4 proc. Ministerstwo Finansów szacuje, że dzięki wprowadzeniu OKI do 2040 roku na warszawską giełdę może napłynąć dodatkowo około 74 mld zł.

Limity, waloryzacja i zasady opodatkowania

Zgodnie z ustawą zwolnienie z podatku Belki do kwoty 100 tys. zł obejmie inwestycje denominowane w złotych, takie jak akcje czy jednostki funduszy. Z kolei aktywa o charakterze oszczędnościowym, w tym obligacje i lokaty, będą zwolnione do kwoty 25 tys. zł. Limit na oszczędności mieści się w ogólnym limicie 100 tys. zł i nie podlega sumowaniu. Od 2030 roku kwoty te będą korygowane o wskaźnik inflacji za pierwsze trzy kwartały poprzedniego roku. Nadwyżki aktywów zgromadzonych na kontach ponad ustalone limity zostaną objęte nowym podatkiem od wartości, którego stawka w 2027 roku ma wynieść 0,85 proc. Przepisy pozwalają na otwarcie kilku kont w różnych instytucjach przy zachowaniu łącznego limitu.

Doświadczenia rynków zagranicznych

Piotr Kamiński wskazuje, że wzorem dla polskich rozwiązań są zagraniczne programy, takie jak japońska NISA, szwedzkie konta ISK czy brytyjski system ISA. W Japonii po rozszerzeniu programu liczba rachunków inwestycyjnych osiągnęła 30,5 mln w czerwcu 2026 roku. W Szwecji w 2025 roku z kont ISK korzystało ponad 4,2 mln osób, natomiast w Wielkiej Brytanii w roku podatkowym 2024/2025 dokonano wpłat na 16,8 mln rachunków ISA, a zgromadzone na nich aktywa wyniosły 952 mld GBP.